مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230Electrofacies Determination of the Asmari Reservoir using Neural Net SOM Method In Qaleh Nar Oil Fieldتعیین الکتروفاسیس¬های مخزن آسماری با استفاده از شبکه عصبی SOM در میدان نفتی قلعه‌نار119faیحیی نیلوفریزمین شناسی نفت و حوضه های رسوبی، دانشگاه شهید چمران اهواز بهمن سلیمانیاستاد زمین شناسی نفت، عضو هیئت علمی دانشکده علوم زمین دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایرانعلی کدخدائیدانشگاه تبریزرحمتصادقیکارشناس ارشد شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب، اهواز، ایرانعبدالهچوگلگروه زمین شناسی نفت و حوضه های رسوبی دانشگاه شهید چمران اهواز 20231014Electrofacies determination of the reservoir plays an important role in the petrophysical evaluation of reservoir zones to optimize production and development of oil fields. The process is based on data clustering that all unique petrophysical set are put in one group to separate from other groups. The present study was done in Asmari Formation, Ghaleh Nar oil field. The primary electrofacies model determined using different clustering methods such as SOM, MRGC, and DYNCLUST in several drilled wells. In the next step, they correlated with fluid units of porosity and permeability of core plot. Of these methods, SOM indicates more correlation and so it was selected to data clustering. According to Gamma and porosity plots, electrofacies were generated and developed to the whole of the field. This is resulted to a model with the potential of separation parts of the reservoir. The model showed that some parts of the reservoir especial zone 1 and zone 3 can be considered as more suitable reservoir quality than other parts. Zone 4 shows normal reservoir quality but two other zones are not in suitable reservoir condition.تعیین الکتروفاسیسهای مخزنی نقش مهمی در ارزیابی پتروفیزیکی زونهای یک مخزن بمنظور بهرهبرداری بهینه از مخازن و توسعه میادین نفتی دارد. الکتروفاسیس بر مبناي خوشه¬بندي داده¬ها تعريف مي¬شود، که بر مبنای خوشه¬بندی نمودارهای پتروفیزیکی مشابه در گروه-های یکسان و تمایز آنها از سایر گروه¬ها می باشد. پژوهش حاضر در سازند آسماری میدان نفتی قلعه&zwnj;نار صورت پذیرفته است. در ابتدا با استفاده از روش¬های مختلف خوشه¬سازی نظیر SOM، MRGC و DYNCLUST در تعدادی از چاه¬های میدان، مدل اولیه الکتروفاسیس¬ها تعیین گردید. الکتروفاسیس¬های تعیین شده با واحد¬های جریانی حاصل از تخلخل و تراوایی نمودارمغزه تطابق داده شد. از بین آنها روش SOM که دارای بیشترین تطابق بود جهت خوشه¬سازی انتخاب گردید. الکتروفاسیس&zwnj;ها بر اساس پارامترهایی از قبیل نمودارهای تخلخل و گاما ایجاد شده و به کل میدان بسط داده شد و در نتیجه مدلی ایجاد گردید که توانایی جدایش بخش¬های مختلف مخزنی را از همدیگر دارا بود. این مدل نشان داد که زون&zwnj;های 1 و 3 دارای کیفیت مخزنی مطلوبی است و زون 4 نیز دارای کیفیت متوسط تا خوب می&zwnj;باشد، اما زون&zwnj;های 2 و5 شرایط نا مطلوبی را دارا هستند.

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/44370

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230Evaluation of Reservoir Quality of upper Dalan formation using Petrophysical data in one of the gas fields in southern Iranارزیابی کیفیت مخزنی سازند دالان فوقانی با استفاده از داده‌های پتروفیزیکی در یکی از میادین گازی جنوب ایران2033faپریازنده دلگروه زمین شناسی نفت، بخش علوم زمین، دانشگاه شیرازامیرکریمیان طرقبه1. استادیار گروه زمین شناسی نفت، بخش علوم زمین، دانشگاه شیراز 2. استادیار گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد202491 Today, reservoir rock evaluation is very important in the oil industry. The ability of petrophysical evaluation is very important in determining reservoir zones and investigating them in petroleum geology. The studied gas field is one of the gas fields in the south of Iran in the Zagros sedimentary basin. In this research, using petrophysical data and porosity-permeability information of the cores and with the help of the possible evaluation method, the petrophysical parameters of the upper Dalan Formation were evaluated in two wells 4 and 6. The purpose of the research is to check the quality of the studied gas field and evaluate the reservoir properties using petrophysical studies. According to the results of this petrophysical evaluation, in the upper Dalan Formation in wells 4 and 6, the average shale volume is 1.7 and 2.4, respectively, the average water saturation is 30, 22.4, respectively, and the average effective porosity is 3.7 and 4.4, respectively. 6 and the ratio of useful thickness to total thickness is 0.68 and 0.92 respectively.The closer the value of this parameter is to 1, the studied formation has more reservoir quality. For a more detailed investigation, the upper Dalan formation in the studied field was divided into 3 zones (UD-3-UD-1) and UD-3 zone was divided into two sublayers (UD-3b-UD-3a). UD-2 zone with the dominant lithology of dolomite and some calcite, due to the volume of gas and greater porosity than other zones, was recognized as the best reservoir horizon. Such studies are used to increase production and EOR.<a name="_Hlk147441812"></a><a name="OLE_LINK42"></a><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">امروزه ارزیابی سنگ مخزن <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">از اهمیت بسزایی در صنعت نفت برخوردار است. <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">توانایی ارزیابی پتروفیزیکی در <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">تعیین زون&zwnj;های مخزنی و بررسی آن&zwnj;ها در زمین شناسی نفت بسیار حائزاهمیت است. <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">میدان گازی مورد مطالعه یکی از  میادین گازی جنوب ایران در حوضه رسوبی زاگرس است. در این پژوهش با استفاده از داده&zwnj;های پتروفیزیکی و اطلاعات تخلخل- نفوذپذیری مغزه ها و به کمک روش ارزیابی احتمالی پارامترهای پتروفیزیکی سازند دالان فوقانی در دو حلقه چاه 4 و 6 <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">مورد ارزیابی قرار گرفتند. هدف از انجام پژوهش بررسی کیفیت میدان گازی مورد مطالعه و ارزیابی خواص مخزنی با بهره&zwnj;گیری از مطالعات پتروفیزیكی است.<a name="OLE_LINK6"></a> بر اساس نتایج این ارزیابی <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">پتروفیزیکی<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">، <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">در سازند دالان فوقانی در چاه 4 و 6 میانگین حجم شیل به ترتیب 7/1 و 4/2 میانگین اشباع آب به ترتیب 30 ، 4/22 و میانگین تخلخل موثر به ترتیب 7/3 و 4/6 و نسبت <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">ضخامت مفید به ضخامت کل <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">به ترتیب 68/0 و 92/0 است. هرچه مقدار این پارامتر به عدد 1 نزدیک تر باشد سازند مورد مطالعه کیفیت مخزنی بیشتری دارد. <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">این در نتیجه بالاتر بودن نسب <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;"> <span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> NET/GROSS<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">و ویژگی&zwnj;های پتروفیزیکی به دست آمده برای این سازند و مقایسه آن با سایر سازندها بیانگر این نکته است که این سازند دارای بهترین کیفیت مخزنی و زون اصلی مخزنی در چاه مورد مطالعه می&zwnj;باشد<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">. <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">جهت بررسی دقیق&zwnj;تر<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">،<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> سازند دالان فوقانی در میدان مورد مطالعه به 3 زون<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;"> (<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">UD-3<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">-<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">UD-1<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">) <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">تقسیم&zwnj;بندی<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;"> گردید <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">و زون <span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> UD-3 <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">به دو زیرلایه (<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">UD-3b<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">-<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">UD-3a<span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">) تقسیم شد. زون<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'B Lotus'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> UD-2 <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'B Lotus'; mso-ascii-font-family: Calibri; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: FA;">با سنگ&zwnj;شناسی غالب دولومیت و مقداری کلسیت، به علت حجم گاز و تخلخل بیشتر نسبت به سایر زون&zwnj;ها، <a name="_Hlk157029020"></a>به&zwnj;عنوان بهترین افق مخزنی تشخیص داده شد. این گونه مطالعات در افزایش تولید و ازدیاد برداشت مورد استفاده قرار می گیرد.

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/47842

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230Reconstruction of depositional environment and sea-level changes in the Ilam Formation in the Lorestan subzoneبازسازی محیط رسوبی و تغییرات سطح آب دریا در سازند ایلام در زیرزون لرستان3449faعاطفهیگانه مقدمگروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایراناسدالهمحبوبیدانشگاه فردوسی مشهدمحمد حسینمحمودی قراییگروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایرانرضاموسوی حرمیدانشگاه فردوسی مشهدارسلانبخشیشرکت ملی اکتشاف ایران، تهران، ایران2024101 The Ilam Formation is considered one of the most important reservoir formations in Iran due to its significant extent in the Upper Cretaceous of the Zagros Zone. The changes in facies, lithology, and depositional environment from shallow to deep marine settings have played a considerable role in enhancing the reservoir characteristics of this formation. This study focuses on the Ilam Formation in the well No.1 of Babaghir oilfield and two surface sections of Tange-Hamam and Azgeleh in the Lorestan subzone for reconstruction of the depositional environment and sea-level changes during the Upper Cretaceous. In the study area, the Ilam Formation primarily composed of limestone and shaly limestone. The microfacies identified include mudstone to mudstone with planktonic foraminifera, wackestone with planktonic foraminifera, wackestone-packstone with planktonic foraminifera and oligosteginids, and wackestone-packstone with planktonic foraminifera and skeletal fragments. Based on textural characteristics and evidence of gravity currents, it is believed that the Ilam Formation in the study area was formed in a carbonate shelf. Sequence stratigraphy analysis in the study area has revealed a third-order depositional sequence with transgressive-regressive system tracts. The evolution of carbonate platform of the Ilam Formation has been significantly influenced by global sea level fluctuations, dominant warm climate, and palaeogeographic conditions during the Upper Cretaceous.   سازند ایلام با گستردگی قابل توجه در کرتاسه بالایی زون زاگرس از مهم&zwnj;ترین سازندهای مخزنی ایران محسوب می&zwnj;شود. تغییرات رخساره&zwnj;ای و لیتولوژی و همچنین تغییر محیط رسوبگذاری از بخش&zwnj;های کم عمق تا عمیق دریایی در افزایش ویژگی&zwnj;های مخزنی این سازند موثر بوده است. در این مطالعه سازند ایلام در برش تحت الارضی چاه شماره یک میدان نفتی باباقیر و برش&zwnj;های سطح الارضی تنگ حمام و ازگله در حوضه لرستان جهت بازسازی محیط رسوبی و تغییرات سطح آب دریا در کرتاسه بالایی مورد مطالعه قرار گرفته است. سازند ایلام در این برش&zwnj;ها با لیتولوژی سنگ آهک و سنگ آهک شیلی مشخص می&zwnj;شود. ریزرخساره&zwnj;های شناسایی شده در این سازند عبارتند از مادستون تا مادستون دارای فرامینیفرهای پلانکتونیک، وکستون دارای فرامینیفرهای پلانکتونیک، وکستون-پکستون دارای فرامینیفرهای پلانکتونیک و الیگوستژینید و وکستون-پکستون دارای فرامینیفرهای پلانکتونیک و خرده&zwnj;های اسکلتی. با توجه به خصوصیات بافتی و وجود شواهدی از جریان&zwnj;های گرانشی، سازند ایلام در منطقه مورد مطالعه در یک رمپ کربناته با بخش انتهایی شیب&zwnj;دار تشکیل شده است. آنالیز چینه&zwnj;نگاری سکانسی در برش&zwnj;های مورد مطالعه منجر به شناسایی یک سکانس رسوبی رده سوم با دسته رخساره&zwnj;های پیشرونده-پسرونده شده است. تکامل پلتفرم کربناته سازند ایلام تا حد زیادی متاثر از نوسانات جهانی سطح آب دریا، آب و هوای گرم غالب و شرایط جغرافیای دیرینه در کرتاسه بالایی بوده است.

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/48153

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230Investigating the effect of Hendijan/Izeh fault on the sedimentation of Tarbur formation in Keynow anticline based on sedimentology and biostratigraphy studiesبررسی اثر گسل هندیجان / ایذه بر رسوب گذاری سازند تاربور در تاقدیس کینو بر پایه مطالعات رسوب شناسی و بیواستراتیگرافی5062faصادقزهیریگروه زمین شناسی واحد تهران شمال دانشگاه آزاد اسلامی0000-0003-2511-3813 داوود جهانیگروه زمین شناسی واحد تهران شمال دانشگاه آزاد اسلامی0000-0002-0469-7234علی رحمانیشرکت ملی نفت ایران0000-0002-4154-3453202492<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri','sans-serif'; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: Arial; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Folding patterns in the Zagros thrust belt are highly influenced by both the mechanical behavior of its rock units and the activity of the Bedrock faults with each Zagrosian and Arabian orientation, and this factor significantly influences the upper deposit sedimentation patterns throughout many areas, and on other occasions it also affects facies distribution and alternate thickness changes. The main goal of this article is to assess the effect of Hendijan-Izeh Fault on deposition of Tarbur Formation (Maastrichtian) in Keynow anticline and its vicinity during field study, satellite imagery geological mapping; and using results from thin sections (33 samples), Four lithofacies were identified, which points toward a carbonate ramp depositional environment, whereas the sediments biostratigraphically display Maastrichtian age. The findings of the article demonstrate that with respect to the Hendijan-Izeh Fault, Tarbur Formation transitions into Gurpi Formation with distance, while Gurpi Formation is deposited where Tarbur Formation would be from the southern limb of Keynow anticline. Therefore, it is concluded that the Hendijan uplift was consequential during the time of Tarbur Formation deposition. <h1 dir="RTL" style="text-align: justify; direction: rtl; unicode-bidi: embed;">الگوي چين خوردگی در کمربند چين خورده رانده زاگرس به شدت متأثر از رفتار مکانيکی واحدهاي سنگی آن وعملکرد گسلهاي پی سنگی با روندهاي متفاوت زاگرسی و عربی است و این فاکتور در خیلی جاها تاثیر مستقیمی بر الگوهای رسوبگذاری نهشته های فوقانی گذاشته که اغلب در پراکندگی رخساره و تغییرات ضخامتی نهشته ها دیده میشود در این مطالعه بر اساس مطالعات صحرایی، عکس های هوایی و مطالعه مقاطع نازک(33 عدد) تاثیر گسل هندیجان _ ایذه بر رسوبگذاری سازند تاربور با سن ماسترشتین در تاقدیس کینو و گسترش آن در تاقدیس ، مورد بررسی قرار گرفت.  بر اساس مطالعات انجام شده تعداد 4 رخساره شناسایی شد و محیط رسوبی یک رمپ کربناته در نظر گرفته شد. سن رسوبات بر پایه مطالعات بیواستراتیگرافی ماسترشتین می باشد. بر اساس این مطالعه مشخص شد سازند تاربور با فاصله گرفتن از گسل هندیجان ایذه به سازند گورپی تبدیل می شود و به همین شکل در یال جنوبی تاقدیس کینو سازند گورپی بجای تاربور رسوب کرده است. بر این اساس می توان نتیجه گرفت که بلندای هندیجان در زمان رسوبگذاری تاربور در روند رسوب گذاری موثر بوده است. لذا پیشنهاد می شود بر اساس یافته های این مقاله نقشه زمین شناسی  تاقدیس کینو مورد بازنگری قرار گیرد. </h1>

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/47858

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230Determination of Sequence Boundaries and Surfaces Extent in the Kazhdumi Formation Based on Seismic Sequence Stratigraphyتعیین گستردگی سطوح و مرزهای سکانسی در سازند کژدمی برمبنای چینه نگاری سکانسی لرزه ای6379faمیلادگودرزیگروه حوضه های رسوبی و نفت، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانمحمدفریدقاسمیگروه حوضه های رسوبی و نفت، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانعباسصادقیگروه حوضه های رسوبی و نفت، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایراناحمدیحیاییشرکت نفت فلات قاره2024115An integrated analysis of subsurface data, encompassing seismic and well log information, serves as an effective approach for refining sequence stratigraphic interpretations and enhancing the understanding of oil fields. This method elucidates the connections between sedimentary sequences, facies, and reservoir characteristics, facilitating more precise predictions of facies distribution and the identification of hydrocarbon reservoirs. In this study, the deposits of the Kazhdumi Formation in a field located in the northwestern Persian Gulf were analyzed across three wells. To achieve a more detailed evaluation of the Kazhdumi Formation, seismic data were calibrated with well data using check shots. Following this calibration, seismic data interpretation was conducted according to sequence stratigraphy principles, focusing on seismic reflector terminations on seismic sections to delineate the sequence boundaries and elements within the Kazhdumi sequence. Seismic analysis revealed a single seismic sequence within the Kazhdumi Formation in the studied field. This sequence comprises several components: the base of the Dariyan Formation (lower sequence boundary), the base of the Maddud Formation (upper sequence boundary), the Borgun B Formation (lowstand systems tract), the Borgun A Formation (transgressive systems tract), the Dair limestone (overlying the maximum flooding surface), and the upper Kazhdumi along with a portion of the Madud member of the Sarvak Formation (highstand systems tract). The Kazhdumi sequence was mapped and interpreted on 2D seismic sections within the study field and adjacent areas. Subsequently, subsurface isochron maps were created by interpolating points between 2D seismic lines.مطالعه تلفیقی اطلاعات زیرسطحی، شامل داده&zwnj;های لرزه&zwnj;ای و چاه&zwnj;پیمایی، ابزاری قدرتمند برای تفسیر دقیق&zwnj;تر چینه نگاری سکانسی و درک بهتر میادین نفتی ارائه می&zwnj;دهد .این رویکرد با مشخص شدن ارتباط بین سکانس&zwnj;های رسوبی، رخساره&zwnj;ها و خواص مخزنی، به پیش&zwnj;بینی دقیق&zwnj;تر پراکندگی رخساره&zwnj;ها و شناسایی مخازن هیدروکربوری منجر می شوددر همین رلاستا و به منظور ارزیابی سازند کژدمی در سه چاه واقع در یکی از میادین نفتی شمالغرب خلیج فارس، پس از تطابق داده های لرزه ای با داده های چاه توسط چک شات ها، روش تفسیر داده های لرزه ای براساس قوانین چینه نگاری سکانسی و نحوه خاتمه یافتن بازتابنده های لرزه ای بر روی مقاطع لرزه ای جهت تعیین گستردگی سطوح و مرزهای سکانسی و اجزای سکانس کژدمی  به کار برده شد. بر اساس مطالعات لرزه ای در میدان مذکور یک سکانس لرزه ای در سازند کژدمی شناسایی و معرفی گردید. اجزای این سکانس شامل سرسازند داریان به عنوان مرزی سکانسی پایینی، سرعضو مدود به عنوان مرز سکانسی بالایی، سرسازند بورگان B  مربوط به سیستم تراکت تراز پایین، سرسازند بورگان A  مربوط به سیستم تراکت پیش رونده، آهک دیر منطبق بر بیشترین پیشروی سطح آب دریا و کژدمی فوقانی به همراه قسمتی از عضو مدود از سازند سروک  مربوط به سیستم تراکت تراز بالا می باشد. سکانس کژدمی بر روی مقاطع لرزه ای دوبعدی در محدوده میدان مورد مطالعه و نواحی اطراف آن تفسیر و نقشه برداری شد و در ادامه با درون یابی نقاط بین خطوط لرزه ای دو بعدی نقشه های هم تراز زیر زمینی در بازه زمان ترسیم گردید

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/48477

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریمجله زمین شناسی نفت ایران 2251-8738132620241230 Petrography, mineralogy and clay minerals, An attempt to reservoir characterization of Shurjeh reservoir, Gonbadli Gas Field پترو گرافی ، کانی شناسی و مطالعه کانی¬های رسی سازند شوریجه میدان گنبدلی و تاثیر آن بر ویژه گی های مخزن 8095faعلیرضا بشریشرکت ملی نفت ایران بیژنمستقل- سرپرست دپارتمان اکتشاف و تولید نفت و گاز، شرکت طراحی و مهندسی پتروکاوه، تهران، ایران20241015      Petrography and clay mineralogical study on DII, DI memebers of shurjeh gas reservoir         ( sand stones) , and upper  member of DII shows , presence of different type of  minerals,  as well as clay minerals , such as calcite, gluconate, Pyrite, Iron oxide,  interbedd with silty & clay layers. Petrography studies along with XRD, XRF,  EDX, SEM on the present samples, indicates presence of, kaolinite , illite  chlorite and expandable  clay  minerals. Expandable clay comprise smectite and mixed layer or interstratified Illite / Smectite ( I/S) .Clay minerals have a tendency to change permeability of  the rock, and hinder the passage of fluids.  Kolinite  may also cause varying degrees of impaired permability on contct with fresh water.The presence of interstitial clay drastically increase microprosity whilst at the  same time  reducing effective prosity. Petrography study shows , the mineralogical composition of reservoir rock comprised, Sublitharenites , using nomenclature of Folk, 1980., in  general , 75% Quartz, 6% Feldspar and 15% Rock Fragments. Presence of different clay minerals in pore networks may have a significant impact on petrophysical properties of reservoir and hence affect reservoir productivity.    مطالعه پتروگرافی و شناخت کانی های رسی و همچنین،  خصوصيات مينرالوژيك بخش هاي DI و DII از سازند شوريجه ( سنگ مخزن گازی میدان کنبدلی  ) ،  و بخش فوقاني (DII) محتوی  لايه هاي  ماسه سنگی همراه با سيمان آهكي ،  گلوكونيتی  و اكسيد آهن، پیریت  و تناوبي از لايه هاي سنگ رس و سيلت میباشد. بخش تحتاني (DI) محتوی، ماسه سنگ های   دانه متوسط تا درشت، گلوكونيتي و نيز لايه هاي ماسه سنگ قرمز قهوه اي حاوي اكسيد هاي آهن، میباشد.  نتایج آنالیز  پراش  ایکس XRD ، XRF و SEM، مجهز به EDX     (تصاویر  با ميكروسكپ الكتروني)  نشان میدهد که نمونه ها حاوی انواع گوناگون کانی های  رسی بوده از قبیل  کائولینیت،  ایلیت / مونت موریونیت  و کلریت و  هم چنینن رس های متورم شونده از نوع مخلوط لایه ایلیت / اسمکتیت میباشد.  کانی های رسی  اصولا تمایل به کاهش  تراوایی سنگ مخزن داشته که در نتیجه باعث جلوگیری  از کذز مایعات را مینماید. کایولینیت ها با اسیب های  گوناگون باعث کاهش تراوایی میگردند.  وجود رس های بین لایه ای شدیدا باعت ایجاد میکرو تخلخل میگردد، که  نهایتا منتج به کاهش تخلل موثر میگردد. مطالعه  پتروگرافی  نشان میدهد ، سنگ مخزن ماسه سنگي گنبدلي عموما در محدوده ساب ليت آرنايت نابالغ  از طبقه بندي ( فولک )  قرار میگیرد، كه گستره اي از دانه بندي بزرگ دانه تا خيلي ريز دانه را در بر گرفته است  در مجموع    حدودا شامل،  6 درصد فلدسپار، 75 درصد كوارتز و 15 درصد خرده هاي سنگي يا ليتيك راشامل میگردد. حضور انواع کانی های رسی در شبکه تخلخل  امکان تاثیرات گوناگون  در  خصوصیات پتروفیزیکی مخزن در نتیجه در تولید مخزن اثر گذار خواهد بود.

http://journal.ispg.ir/en/Article/Download/48274