لیست مقالات موضوع ژئوشیمی


    • دسترسی آزاد مقاله

      1 - طبقه بندی ژنتیکی نفت‌های میادین شرق خلیج فارس با استفاده از طیف سنجی مادون قرمز نمونه‌های آسفالتین
      مرتضی طاهری نژاد مرتضی آسمانی احمدرضا ربانی
      آسفالتین موجود در نفت خام همواره به عنوان یک مشکل در صنعت نفت مطرح است، اما آسفالتین¬ها از ترکیبات مطلوب در مطالعات ژئوشیمیایی خصوصا تطابق نفت- نفت هستند. یکی از موضوعات مهم در مطالعات ژئوشیمیایی، تطابق نفت- نفت می¬باشد که این امکان را فراهم می‌آورد که نفت¬ها از نظر ژنت چکیده کامل
      آسفالتین موجود در نفت خام همواره به عنوان یک مشکل در صنعت نفت مطرح است، اما آسفالتین¬ها از ترکیبات مطلوب در مطالعات ژئوشیمیایی خصوصا تطابق نفت- نفت هستند. یکی از موضوعات مهم در مطالعات ژئوشیمیایی، تطابق نفت- نفت می¬باشد که این امکان را فراهم می‌آورد که نفت¬ها از نظر ژنتیکی طبقه بندی شوند. آسفالتین¬ها بدلیل شباهت ساختاری به کروژن و همچنین عدم تاثیر یا تاثیر کم از فرآیندهای ثانویه به عنوان ترکیبی ارزشمند در مباحث ژئوشیمیایی مطرح می‌باشند. لذا در این مقاله از ویژگی¬های ساختاری آسفالتین به عنوان پارامتر تطابق بهره گرفته شد. در این مقاله ویژگی‌های ساختاری آسفالتین 5 نمونه نفت از میادین شرقی خلیج فارس با استفاده از روش طیف سنجی مادون قرمز مورد بررسی قرار گرفته است. از نمودارهای دوبعدی و سه بعدی تعریف شده براساس ترکیبات آلیفاتیک و آروماتیک (ترکیبات غالب در ساختار آسفالتین¬ها) و گروه¬های سولفوکسید و کربونیل (بیانگر فراوانی عناصر گوگرد و اکسیژن در آسفالتین¬ها) به منظور مقایسه ساختار آسفالتین¬ها در نمونه¬های مختلف مورد استفاده قرار گرفت. براساس نتایج حاصله از نمودارهای تعریف شده، نمونه¬های نفتی مورد مطالعه دو خانواده با خصوصیات ژنتیکی متفاوت را تشکیل می‌دهند. خانواده اول شامل نفت‌ میدان‌های سلمان و رشادت و خانواده دوم شامل نفت‌ میدان‌های رسالت، سیری E و سیری D می‌باشد. به منظور تایید نتایج حاصل از روش طیف سنجی مادون قرمز، از سایر روش-های متداول ژئوشیمیایی مانند پارامترهای بایومارکری و داده¬های ایزوتوپ استفاده گردید که این روش¬ها نتایج بدست آمده را کاملا تایید نمودند. براساس پارامترهای بایومارکری خانواده اول دارای سنگ منشا مارنی بوده و خانواده دوم از سنگ منشا کربناته تولید شده¬ است. جزييات مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      2 - منشا گازهای هیدروکربوری گل¬فشان¬های خشکی سواحل مکران ایران
      مهین فرهادیان بابادی بهزاد  مهرابی آدریانو  مازینی الینا پلودتکینا عطا شاکری
      گل¬فشان¬ها، ساختارهای زمین¬شناسی ناشی از خروج گاز، گلآب و خرده¬های سنگی با ابعاد مختلف در مناطق خشکی و ساحلی با مرفولوژی¬های متفاوت و نشانگر حرکت پوسته¬ای و فعالیت تکتونیکی امروزی هستند. گل¬فشان¬های زیادی در منشورهای برافزایشی مکران ایران و پاکستان گزارش شده¬است که به د چکیده کامل
      گل¬فشان¬ها، ساختارهای زمین¬شناسی ناشی از خروج گاز، گلآب و خرده¬های سنگی با ابعاد مختلف در مناطق خشکی و ساحلی با مرفولوژی¬های متفاوت و نشانگر حرکت پوسته¬ای و فعالیت تکتونیکی امروزی هستند. گل¬فشان¬های زیادی در منشورهای برافزایشی مکران ایران و پاکستان گزارش شده¬است که به دلیل برخورد صفحات هند و اوراسیا تشکیل می¬شوند. در این مطالعه، منشا گازهای هیدروکربوری گسیل¬شده از سه گل¬فشان فعال عین، بربروک و سندمیرسوبان در سواحل خشکی مکران ایران بررسی شده¬است. گازهای خارج شده از این گل¬فشان¬ها عمدتا متان با غلظت بین vol.% ۱۸/۹۹-۲۴/۹۷ و مقدار کمی اتان (vol.% ۲/۱-۰۴۸/۰)، پروپان (vol.% ۱۹۴/۰-۰۰۱/۰)، ان-بوتان (ppmvol.% ۲۲-)، ایزوبوتان(ppmvol.% ۳۶۳-۵)، ان-پنتان (ppmvol.% ۳۷)، ایزوپنتان (ppmvol.% ۶۶-۱)، هگزان (ppmvol.% ۷۸-۱) و دی اکسیدکربن (vol.% ۴/۰-۰۷/۰) هستند. مقادیر نسبت ایزوتوپی کربن و هیدروژن متان و دیگر گازهای هیدروکربوری نشاندهنده¬ی منشا ترموژنیک گازهای خروجی از گل¬فشان¬های مورد مطالعه است و شواهدی از عدم تجزیه زیستی را نشان می¬دهند. دی اکسیدکربن نیز با نسبت ایزوتوپی کربن ۱/۱۱- تا ‰ ۳/۱۴- دارای منشا آلی است. نتایج این مطالعه، حضور سیستم¬های هیدروکربوری و سنگ منشا فعال را در این ناحیه تکتونیکی فعال نشان می¬دهد. اگرچه حضور مخزن گازی در این منطقه بایستی توسط مطالعات ژئوفیزیکی، زمین¬شناسی و محیط¬های ساختاری تایید شود. جزييات مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      3 - بررسی خصوصیات ژئوشیمیایی و ارزیابی پتانسیل هیدروکربن زایی سازند گورپی درتعدادی از میادین واقع در شمال غرب خلیج فارس
      محمد رضا  کمالی محمود  معماریانی احسان  حسینی آرزو کرمی
      نتایج حاصل از پیرولیز راک - ایول شامل اندازه گیری مقادیر TOC و بررسی سنگ منشاء گورپی و پابده در چاه بینک نشان میدهد که این سنگ منشاء از نظر ماده آلی فقیر است و نمونه های سنگ منشاء گورپی از چاه درود و سنگ منشاء پابده از چاه هندیجان حاوی ماده آلی کافی بوده و از میزان بلوغ چکیده کامل
      نتایج حاصل از پیرولیز راک - ایول شامل اندازه گیری مقادیر TOC و بررسی سنگ منشاء گورپی و پابده در چاه بینک نشان میدهد که این سنگ منشاء از نظر ماده آلی فقیر است و نمونه های سنگ منشاء گورپی از چاه درود و سنگ منشاء پابده از چاه هندیجان حاوی ماده آلی کافی بوده و از میزان بلوغ مناسبتری برخوردار است. شاخص مهاجرت و میزان آلودگی نمونه ها قسمت اعظم نمونه ها در ناحیه زایش درجازا بوده و نشان می دهد که اختلاط مواد آلی با کروژن نمونه ها رخ نداده است، هرچند تعدادی از نمونه های این سازند در میدان درود علائم جزئی از اختلاط مواد آلی و هیدروکربنهای نابرجا مهاجرتی را به نمایش می گذارد. نوع کروژن در سنگ منشأ گورپی و پابده در چاه بینک از نوع II و II-III که نمونه ها به طور کامل بالغ نشده (انتهای مرحله دیاژنز) و در سازند پابده در هندیجان از نوع II-III و در سازند گورپی در درود II میباشد که بارسیدن به مرحله کاتاژنز و قرار گرفتن در ابتدای پنجره نفت زایی مسیر بلوغ را طی نمودهاند.آنالیز سنگ منشاء گورپی و پابده در اکثر نمونه ها محدوده زون نفتی را نشان می دهد و بیشترین پتانسیل تولید مربوط به سازند گورپی در چاه درود می باشد که می تواند به عنوان سنگ منشاء تولید ایفای نقش کند، اگرچه نمونه های پابده در چاه هندیجان پتانسیل تولید بالایی دارد اما به دلیل عدم رسیدن به پنجره نفت زایی نفتی را تولید نمی کند. رسوبگذاری درسازند های گورپی و پابده در چاه بینک و گورپی در درود سریع و در شرایط اکسیدان و نیمه احیایی بوده است و سازند پابده درچاه هندیجان رسوبگذاری متوسط در شرایط احیایی را نشان می دهد که نماینگر محیط دریایی و حدواسط است. جزييات مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      4 - ارزیابی زایش نفت، بازسازي تاریخچه تدفین و بلوغ حرارتی با استفاده از داده هاي پیرولیز راك ایول و مدل آرنیوس در یکی از چاههای میدان نفتی پارسی
      ابوذر بازوندی بیژن ملکی سعیده سنماری پرویز آرمانی
      بررسی سنگ‌های منشا احتمالی در میدان های نفتی اهمیت زیادی دارد. در این تحقیق، علاوه بر ارزیابي پتانسیل هیدروکربني، از مدل سینتیکی آرنیوس، برای ارزیابی دقیق تر وضعیت بلوغ سنگ منشاء و همچنین درصد زایش نفت در میدان نفتی پارسی استفاده شد. در مدل آرنیوس، دمای آهنگ تجزیه‌ کروژ چکیده کامل
      بررسی سنگ‌های منشا احتمالی در میدان های نفتی اهمیت زیادی دارد. در این تحقیق، علاوه بر ارزیابي پتانسیل هیدروکربني، از مدل سینتیکی آرنیوس، برای ارزیابی دقیق تر وضعیت بلوغ سنگ منشاء و همچنین درصد زایش نفت در میدان نفتی پارسی استفاده شد. در مدل آرنیوس، دمای آهنگ تجزیه‌ کروژن از اهمیت زیادی برخوردار است. در این تحقیق برخی از سنگ های منشاء¬ که آزمایش پیرولیز حرارتی بر روی آن‌ها صورت گرفته است از جنبه سینتیکی مورد تجزیه ‌و تحلیل قرار گرفته و نسبت تبدیل سنگ منشاء (TR) تعیین گردید. بر اساس نتایج بدست آمده از بازسازی تاریخچه تدفین و مدل‌سازی حرارتی، مشخص شد که سازندهای کژدمی و پابده در چاه موردنظروارد پنجره نفتی گردیده در حالیکه سازند گورپی بعلت مواد آلی ناچیز وارد پنجره نفت زایی نشده است (TR =0). بنابراین از ميان سازندهاي کژدمی، گورپی و پابده در ميدان نفتی پارسی، سازند کژدمی به عنوان اصلی ترين و موثرترين سنگ منشأ اين ميدان نفتی معرفی می شود که دارای TR =100و TTI بالایی میباشد. جزييات مقاله
    • دسترسی آزاد مقاله

      5 - مطالعه ژئوشیمیایی و طبقه بندی ژنتیکی نفت های مخزن فهلیان با استفاده از طیف سنجی مادون قرمز در میادین جنوب غرب ایران
      محمدعلی شاهمرادی محمدحسین صابری بهمن زارع نژاد علی چهرازی
      برای انجام تطابق های ژئوشیمیایی گام اول شناسایی ساختار مولکولی و ترکیبی نفت است. یکی از روش های تطابق استفاده از طیف سنجی مادون قرمز برای تشخیص و مقایسه ساختار نمونه های نفت است. روش طیف سنجی مادون قرمز، روشی کاربردی با تفسیر آسان، کم هزینه و نتایج قابل اعتماد برای تعیی چکیده کامل
      برای انجام تطابق های ژئوشیمیایی گام اول شناسایی ساختار مولکولی و ترکیبی نفت است. یکی از روش های تطابق استفاده از طیف سنجی مادون قرمز برای تشخیص و مقایسه ساختار نمونه های نفت است. روش طیف سنجی مادون قرمز، روشی کاربردی با تفسیر آسان، کم هزینه و نتایج قابل اعتماد برای تعیین ساختار ترکیبات آلی است. همچنین با توجه به رشد چشمگير تمايل به توسعه روش هاي تجزيه اي سريع، دقيق و قابل اعتماد براي كاربردهاي صنعتي و همینطور کشف منابع جدید هیدروکربوری در حوضه رسوبی دشت آبادان مانند میادین نفتی دارخوین و یادآوران در چند سال اخیر، بیانگر ضرورت انجام مطالعات جامع تر در این حوضه رسوبی است. بر این اساس 15 نمونه نفت خام از مخزن فهلیان در مهمترین میادین نفتی این حوضه یعنی دارخوین (9 نمونه) و یادآوران (6 نمونه) واقع در جنوب غربی ایران انتخاب و مورد بررسی قرار گرفت. با تقسيم بندي نمونه ها از طریق ارزيابي نفت خام، دستيابي به اهداف تجزيه اي مختلفي دنبال شد. با استفاده از طیف سنجی مادون قرمز گروه های عاملی موجود در نمونه ها تعیین و سپس مقدار این ترکیبات در نمونه های مختلف با یکدیگر مقایسه گردید. بر اساس نتایج حاصله از طیف سنج جرمی، نفت های مورد مطالعه در این حوضه در سه خانواده با خصوصیات ژنتیکی متفاوت تقسیم بندی شده اند. در این پژوهش نشان داده شد که طیف سنج مادون قرمز يك گزينه تجزيه اي سريع، قابل اعتماد و غير مخرب و روشی مکمل یا حتی جایگزین روش کروماتوگرافی و آنالیز بایومارکر ها، جهت انجام اهداف مختلف علمي و صنعتي در صنعت نفت از جمله سنجش كيفيت، کمیت و ارزيابي ژئوشيميايي نفت می باشد. جزييات مقاله